دوشنبه 28 مرداد 1398
تاریخ : شنبه 14 ارديبهشت 1392
کد 333

اصول و تئوریهای اساسی مورد نیاز مدیران

تهیه و تنظیم: داود قاسم زاده کارشناس ارشد مدیریت دولتی

 مقدمه: ظهور سازمانهای اجتماعی وگسترش روزافزون آنها یکی از خصیصه های بارز تمدن بشری است و امروزه مدیران در تمامی سطوح مدیریت جهت اداره کردن مجموعه تحت رهبری خود نیازمند یک سری اصول و تئوری ها هستند و همانطور که می دانیم بعضی از این اصول پایه و اساس تمامی مدیریتها(مالی،دولتی،خصوصی و...) است که در مطلب زیر سعی بر این گردیده که اساسی ترین اصول مورد نیاز مدیران آورده شود که امیدوارم که مورد توجه و مثمر به ثمر واقع گردد.

 تعریف مدیریت: فرآيند به كارگيري مؤثر و كارآمد منابع مادي و انساني در برنامه ريزي، سازماندهي، بسيج منابع و امكانات، هدايت و كنترل است كه براي دستيابي به اهداف سازماني و بر اساس نظام ارزشي مورد قبول صورت مي گيرد..

فرایند: معرف یک یا دسته ای از فعل و انفعالات است که به منظور تبدیل داده ها به باز داده ها انجام می گیرد یا تغییر به سوی هدف با استفاده از مکانیسم بازخورد را فرایند گویند.

به طور كلي اصول مديريت شامل:

1- برنامه ريزي

 2- سازماندهي

 3- بسيج منابع و امكانات

 4- هدايت

 5- كنترل

 است. مدیریت علم است یا هنر؟ مديريت هم علم است و هم هنر. يعني هم آگاهي و هم تجربه. هم دانستن است و هم توانستن.

مدیر موفق و موثر: مدیریت موفق و موثر عبارت است از کسب اهداف سازمانی یا چیزی بیش از آن. مدیر موفق: مدیری است که بتواند حداقل کار مورد قبول را با استفاده از امکانات مدیریتی انجام دهد. مدیر موفق نگرش و انگیزه های های معینی دارد که تحت تاثیر پاداشها و جو سازمانی است. مدیر موثر: مدیری است که بتواند 80 تا 90 درصد توانایی های افراد را بکار گیرد.

مدیر موثر نیازمند توانایی های فنی،انسانی، ادارکی، طراحی و حل مساله دارد که ذاتی و اکتسابی است.

اثر بخش (effectiveness): انجام كارهاي درست یعنی به هدف رسیدن. کارآیی (efficiency): یعنی نحوه انجام کارها.

میزان یا درجه ای که سازماها به هدفهای عملیاتی مورد نظر خود نائل می گردند یا انجام درست كارها و به عبارتی کسب ستاده بالا نسبت به داده یا ورودی.

بهره وری ( Productivity): اثربخشی+کارآیی= بهره وری و یا به بيان ساده بهره وري عبارتست از انجام درست كارهاي درست.

خلاقیت (cretivity): پیدایی و تولید یک اندیشه و فکر نو است به عبارتی دیگر خلاقیت اشاره به قدرت ایجاد اندیشه های نو دارد.

نوآوری (Innovation): عملی ساختن اندیشه و خلاقیت تعریف می گردد و به عبارتی کاربردی ساختن افکار نو و تازه است.

برای ارتقا سطح نوآوری و خلاقیت شناخت چهارp دارای اهمیت است: محصول (product) ، امکانات (possibilities) ، فرایند (processes) ، خلاقیت فردی و گروهی (personal and group creativity) تصمیم گیری: تصميم گيري و مديريت را مي توان مترادف هم دانست يا جنبه اصلي مديريت را تصميم گيري به حساب آورد. تعريف تصميم گيري: تصميم گيري فرآيندي را تشريح مي كند كه از طريق آن راه حل مسأله معيني انتخاب مي گردد. برنامه ریزی: تعيين هدف يافتن و ساختن راه وصول به آن و تصميم گيري در مورد اينكه چه كارهايي بايد انجام گيرد و یا تجسم و طراحي وضعيت مطلوب در آينده و يافتن و ساختن راهها و وسايلي كه رسيدن به آن را فراهم كند. تعريف برنامه : برنامه عبارت است از تعيين هدف كوتاه مدت و راه رسيدن به آن، به بيان ديگر ، برنامه عبارت است از تعهد براي انجام يك سري عمليات به منظور تحقق هدف. سازماندهی: سازماندهي، فرآيندي است كه طي آن تقسيم كار بين افراد و گروههاي كاري و هماهنگي ميان آنان به منظور كسب اهداف صورت مي گيرد . سازماندهي يك نوع فعاليت كوره اي است نه فعاليت مرتب روزانه.

سازماندهي فرآيندي سه مرحله اي است مركب از :

 الف- طراحي كارها و فعاليتها

ب- دسته بندي فعاليتها به سيستمهاي سازماني

 ج- برقراري رابطه ميان سيستمها به منظور كسب هدف مشترك بسیج منابع و امکانات: این اصل مدیریت را می توان شامل موارد زیر دانست

 1 - مدیریت بازار یابی

 2- مدیریت مالی

 3- ارزیابی و انتخاب و پرورش مدیران(تامین منابع مدیریت)

 4- تامین مواد و وسایل(لجستیک)

5-تامین و استفاده از منابع حقوقی و مقرراتی هدایت

 تلاش مدیر برای ایجاد انگیزه و رغبت در زیر دستان جهت دست یافتن به اهداف سازمان و با ارزشهای فرود و ارزشهای حاکم بر جامعه ارتباط دارد و شامل سه بخش رهبری، انگیزش و ارتباطات است.

 کنترل: تلاش منظمی است در جهت رسیدن به اهداف استاندار، طراحی سیستم بازخورد اطلاعات، مقایسه اجزا واقعی با استانداردهای از پیش تعیین شده و سرانجام تعیین انحرافات احتمالی و سنجش ارزش آنها بر روند اجرایی که در برگیرنده حداکثر کارآیی است.

فرایند کنترل:

 1-تعیین معیار و ضابطه ای برای کنترل

 2- سنجش عملکرد در برابر معیارها

 3- تشخیص انحرافات و تحلیل علل آنها

 4- اقدامات اصلاحی

منابع : اصول مدیریت دکتر رضاییان،تئوریهای مدیریت دکتر حسین صفرزاده و سایتهای مدیریتی  

  • نوشته شده
  • در شنبه 14 ارديبهشت 1392
  • ساعت 07
  • توسط س - شیرمحمدی
نظرات شما
captcha refresh